Dental Tribune Greece

DNA και Οδοντιατρική

By omnipress
October 17, 2012

Ερώτηση: Μπορείτε να μας δώσετε ορισμένα στοιχεία όσον αφορά το τι σας οδήγησε σε αυτήν τη διαδικασία; Απάντηση: Σήμερα υπάρχουν άφθονα δεδομένα πως η περιοδοντική νόσος είναι πολύ πιο συγκεκριμένη από όσο θεωρούνταν κάποτε. Το γεγονός πως κάθε άτομο είναι διαφορετικό και κάθε λοίμωξη είναι διαφορετική είναι σημαντικό να το γνωρίζουμε. Είναι επίσης σημαντικό να συνειδητοποιούμε πως συγκεκριμένοι μικροοργανισμοί ξεκινούν αυτή τη φλεγμονώδη εξεργασία.

Επομένως, είναι εξίσου σημαντικό να γνωρίζουμε περισσότερα από τους όρους πλάκα και βιοϋμένιο. Ενώ πολλά βακτήρια μέσα στο στόμα δημιουργούν βιοϋμένιο, τα συγκεκριμένα που εξετάζονται έχει αποδειχθεί πως διαθέτουν το πιο παθογόνο δυναμικό.
Ένας άλλος παράγοντας είναι ο προβληματισμός για συστηματική φλεγμονή. Τα περιοδοντικά νοσήματα είναι φλεγμονώδης φύσεως. Δεν προκαλούν όλα τα βακτήρια του στόματος συστηματική φλεγμονή. Υπάρχουν ορισμένα είδη που είναι πιο παθογόνα από άλλα.
Πρόσφατα υπάρχει συμφωνία απόψεων στην Περιοδοντολογία και την Καρδιολογία πως υπάρχουν ορισμένα βακτήρια που εξετάζουμε για αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών νοσημάτων. Αυτό είναι σημαντικό επειδή μπορούμε να εξετάσουμε αυτά τα παθογόνα μικρόβια υψηλού κινδύνου.
Επίσης, όταν γίνεται διάγνωση με αυτά τα βακτήρια σε υψηλή συγκέντρωση, θα πρέπει να γνωρίζουμε αν η θεραπεία μας έχει εξαλείψει ή μειώσει τον αριθμό τους σε αποδεκτά επίπεδα για τον ξενιστή. Αυτό μειώνει τον κίνδυνο και ο μόνος τρόπος για να αποκτήσουμε αυτήν την πληροφορία είναι μέσω βιολογικών δοκιμασιών.
Ενώ έχουν πραγματοποιηθεί προσπάθειες ανίχνευσης βακτηρίων οι τεχνικές DNA-PCR αποτελούν μία πολύ σημαντική ώθηση σε αυτόν τον τομέα. Αποτελεί μία νέα προηγμένη τεχνολογία που εφαρμόζεται στην Ιατρική.
Επιπρόσθετα, γνωρίζουμε σήμερα πως η Γενετική αποτελεί ένα πολύ σημαντικό στοιχείο αυτών των λοιμώξεων. Σήμερα, μπορούμε να αναγνωρίσουμε ένα συγκεκριμένο γενετικό δείκτη που αυξάνει τον κίνδυνο όταν υπάρχουν συγκεκριμένα βακτήρια. Αυτό σημαίνει πως ορισμένοι ασθενείς εμφανίζουν ακόμη μεγαλύτερο κίνδυνο για πιο σοβαρά νοσήματα από ανθρώπους χωρίς αυτό το γενετικό ίχνος (30-35% των ασθενών εμφανίζουν τη συγκεκριμένη γενετική παραλλαγή).
Περιληπτικά, τα περιοδοντικά νοσήματα είναι φλεγμονώδη νοσήματα με συγκεκριμένα αίτια και αποκρίσεις από τον ανοσοποιητικό μηχανισμό και αυτά τα συγκεκριμένα βακτήρια μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο για απώλεια δοντιών και συστηματικά νοσήματα.
Αυτές οι λοιμώξεις είναι διαφορετικές σε κάθε άτομο και κάθε άτομο ανταποκρίνεται σε αυτήν τη βακτηριακή προσβολή με βάση το δικό του γενετικό χάρτη.
Επομένως, η θεραπεία των περιοδοντικών νοσημάτων δεν αφορά μόνο την αφαίρεση της πλάκας, της τρυγίας και του βιοϋμενίου. Θα πρέπει να τεθεί αρχικά μία άριστη διάγνωση αυτών των βακτηρίων που υπάρχουν.
Όποια κι αν είναι η θεραπεία που εφαρμόζουμε, θα πρέπει να γνωρίζουμε αν έχει εξαλειφθεί το αίτιο της λοίμωξης. Αν όχι, η λοίμωξη θα επανέλθει σε σύντομο χρονικό διάστημα.
Ερώτηση: Γνωρίζω πως έχουν αλλάξει οι δοκιμασίες και σήμερα είναι αρκετά απλές. Μπορείτε να περιγράψετε τις δοκιμασίες και πώς πραγματοποιούνται στα εργαστήρια OralDNA;
Απάντηση: Η πρώτη δοκιμασία που αναπτύχθηκε ήταν η ανίχνευση των συγκεκριμένων μικροοργανισμών με αποστειρωμένους κώνους χάρτου. Αυτή η δοκιμασία απαιτούσε την τοποθέτηση του κώνου στο ακρορριζικό τριτημόριο του θυλάκου, κάποιο βαθμό δεξιότητας, περισσότερο χρόνο και οι περιοχές δειγματοληψίας επιλέγονταν με βάση την επισκόπηση.
Είμαστε ιδιαίτερα ενθουσιασμένοι για τη νέα δοκιμασία μας με διάλυμα ορού σάλιου. Απαιτεί μόνο 30’’ και ανιχνεύει βακτήρια από όλα τα ουλικά διαστήματα. Αυτό οφείλεται σε σημαντικές εξελίξεις στις επιστημονικές γνώσεις καθώς και την τεχνολογία PCR. Το σάλιο αποτελεί την καλύτερη επιλογή για ανάπτυξη μίας σειράς διαγνωστικών δοκιμασιών που παρέχουν μία πιο ολοκληρωμένη εικόνα του στόματος.
Η ροή της ουλοδοντικής σχισμής (ΡΟΣ) παρέχει όλες τις πληροφορίες ακόμη κι από τους βαθύτερους θυλάκους, επομένως οι κώνοι χάρτου δεν είναι πλέον απαραίτητοι. Επίσης, η νέα τεχνική δεν εξαρτάται από τη βιωσιμότητα των μικροβίων. Υπάρχουν επίσης δεδομένα πως αυτά τα βακτήρια εμφανίζονται σε διάφορες επιφάνειες του στόματος.
Το διάλυμα ορού σάλιου έχει αποδειχθεί έχει αποδειχθεί πολύ σημαντική βελτίωση τόσο στη διαδικασία δειγματοληψίας όσο και στις πληροφορίες που παρέχει το σάλιο.
Ερώτηση: Τι εξετάζεται στο εργαστήριο;
Απάντηση: Σήμερα παρέχονται 3 δοκιμασίες, οι εξής:
MyPerioPath
Α. Ανιχνεύει (από βακτηριακό DNA) τα συγκεκριμένα βακτήρια που προκαλούν περιοδοντική φλεγμονή.
Β. 11 είδη ανήκουν σε αυτήν την κατηγορία.
Γ. Ταξινομεί αυτά τα βακτήρια σε ομάδες κινδύνου με βάση γνωστές ιδιότητές τους ως εξής: υψηλού, μετρίου, χαμηλού.
Δ. Προσδιορίζει τη συγκέντρωση/βακτηριακό φορτίο.
Ε. Βοηθά στον προσδιορισμό των θεραπευτικών επιλογών με βάση την εκτίμηση του βακτηριακού κινδύνου.

My PerioID PST
Α. Ανιχνεύει (από ανθρώπινο DNA) τη γενετική παραλλαγή/πολυμορφισμό στο γονίδιο IL-1.
B. H ΙL-1 αποτελεί σημαντικό μεσολαβητή της φλεγμονής.
Γ. 30-35% του πληθυσμού των ΗΠΑ εμφανίζουν αυτή τη γενετική παραλλαγή.
Δ. Τα άτομα θετικά για IL-1 τείνουν να εμφανίζουν πιο επιθετικές και σοβαρές λοιμώξεις.
Ε. Προσδιορίζει τους ασθενείς που είναι περισσότερο ευπαθείς σε σοβαρή νόσο, ειδικά αν καπνίζουν.
ΣΤ. Αυτή η γενετική παραλλαγή μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο για σοβαρή νόσο ή απώλεια δοντιών από 2-7 φορές.

OraRisk HPV

Α. Ο HPV αποτελεί γνωστό παράγοντα κινδύνου για στοματοφαρυγγικό καρκίνωμα του στόματος και του τραχήλου.
Β. Μπορεί να προκαλέσει καρκίνο του στόματος και του τραχήλου.
Γ. Παρέχει πληροφορίες για διαχωρισμό των ασθενών με HPV στελέχη υψηλού κινδύνου με ή χωρίς βλάβες.
Δ. Ανιχνεύει όσους εμφανίζουν HPV λοίμωξη.
Ε. Γονότυποι HPV με βάση τον κίνδυνο.
ΣΤ. Θα πρέπει να περιλαμβάνεται στην εκτίμηση κινδύνου για καρκίνο του στόματος σε συνδυασμό με κλινικές εξετάσεις, συμπληρωματικές εξετάσεις και ιστορικό κατανάλωσης καπνού και αλκοόλ.
Ερώτηση: Ποιοι ασθενείς θα πρέπει να εξετάζονται με τις συγκεκριμένες δοκιμασίες;
Απάντηση: Το MyPerioPath θα πρέπει να χρησιμοποιείται στις εξής περιπτώσεις:
-Ασθενείς που προσέρχονται με σημεία και συμπτώματα περιοδοντικής λοίμωξης.
-Ασθενείς με θυλάκους 4 χιλ. και άνω με κλινικά σημεία περιοδοντικής λοίμωξης.
-Ασθενείς που προσέρχονται με χρόνια περιοδοντική νόσο που δεν ανταποκρίνονται θετικά στην παρούσα θεραπεία.
-Ασθενείς με διαβήτη τύπου Ι ή ΙΙ.
-Ασθενείς με ιστορικό καρδιαγγειακών νοσημάτων.
-Ασθενείς που καπνίζουν.
-Ασθενείς που θα υποβληθούν σε χειρουργική επέμβαση ή ακτινοθεραπεία.
-Σε ασθενείς που μπορεί να εμφανίζουν αυξημένο κίνδυνο για περιοδοντική λοίμωξη.
-Ασθενείς που βρέθηκαν θετικοί στη δοκιμασία MyPerioID PST.
-Γυναίκες που μεγαλώνουν παιδιά.

Το MyPerioID θα πρέπει να χρησιμοποιείται στις εξής περιπτώσεις:
-Ασθενείς με οικογενειακό ιστορικό περιοδοντικής νόσου.
-Ασθενείς με ανοσοκαταστολή.
-Ασθενείς που έχουν υποβληθεί σε θεραπεία αλλά εμφανίζουν ενεργό νόσο.
-Ασθενείς στους οποίους θα τοποθετηθούν εμφυτεύματα κι έχουν χάσει δόντια από περιοδοντική νόσο.
-Έφηβοι ασθενείς.

Το OraRisk HPV θα πρέπει να χρησιμοποιείται στις εξής περιπτώσεις:
-Ασθενείς που είναι σεξουαλικά ενεργοί.
-Ασθενείς με οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του στόματος.
-Ασθενείς με σημεία και συμπτώματα καρκίνου του στόματος.
-Ασθενείς με παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του στόματος.
-Ασθενείς με ύποπτες στοματικές βλάβες.

Ερώτηση: Τι είδους αναφορά θα λάβει ένας ασθενής από το εργαστήριο OralDNA;
Απάντηση: Η εργαστηριακή αναφορά για τη βακτηριακή δοκιμασία θα περιλαμβάνει τα εξής:
Συγκεκριμένο προφίλ βακτηρίων 11 ειδών που οδηγούν στην έναρξη και τη διατήρηση της φλεγμονώδους εξεργασίας.
Τη συγκέντρωση/βακτηριακό φορτίο κάθε βακτηρίου.
Ταξινόμηση των βακτηριακών ειδών με βάση τον κίνδυνο.
Συγκεκριμένες ονομασίες των βακτηριακών ειδών και σημαντικές πληροφορίες για κάθε είδος.
Γραμμή ορίων που υποδεικνύει αυξημένο κίνδυνο.
Αντιμικροβιακές ουσίες που μπορεί να βοηθήσουν τον οδοντίατρο να αποφασίσει αν χρειάζονται: δε χρειάζεται να μαντέψετε ποιο αντιβιοτικό θα χορηγήσετε.
Η εργαστηριακή αναφορά για τη δοκιμασία MyPerioID PST θα περιλαμβάνει τα εξής:
Συγκεκριμένους γενετικούς δείκτες που δείχνουν αυξημένη ευπάθεια και κίνδυνο περιοδοντικής λοίμωξης.
Αναφορές με εύκολη ερμηνεία.
Επιπρόσθετες πληροφορίες σχετικά με τη σημασία, τον κίνδυνο και τους προβληματισμούς που σχετίζονται με το αποτέλεσμα.
Η εργαστηριακή αναφορά για τη δοκιμασία OralHPV θα περιλαμβάνει τα εξής:
Συγκεκριμένο τύπο HPV και σχετικό κίνδυνο.
Σημασία, κίνδυνο και άλλους προβληματισμούς που σχετίζονται με τα ευρήματα.
Ερώτηση: Μπορεί το προσωπικό του οδοντιατρείου να πραγματοποιήσει τη δοκιμασία και πώς γίνεται αυτό;
Απάντηση: Ναι, αυτό είναι εφικτό. Κάθε δοκιμασία περιλαμβάνει 3ml αποστειρωμένου ορού που ο ασθενής αδειάζει στο στόμα του. Ανάλογα με τη δοκιμασία, ο ασθενής πραγματοποιεί πλύσεις ή γαργάρες με το διάλυμα ορού.
Το διάλυμα τοποθετείται στη συνέχεια σε ένα σωλήνα που ρέει στο δοχείο δειγματοληψίας. Τοποθετείται bar code μαζί με το όνομα του ασθενή και την ημερομηνία γέννησης στο δοχείο. Το δείγμα συσκευάζεται σε πλαστική σακούλα και αποστέλλεται στο εργαστήριο.
Ερώτηση: Πώς θα επωφεληθεί ο ασθενής, το οδοντιατρείο και ο κλάδος μας από αυτές τις δοκιμασίες;
Απάντηση: Οι δοκιμασίες οφελούν τον ασθενή με τον ίδιο τρόπο που επωφελούμαστε όλοι από αυτό το ιατρικό μοντέλο. Ο σκοπός που χρησιμοποιείται οποιοδήποτε σωματικό υγρό είναι να συλλεχθούν πληροφορίες.
Αρχικά, οι ασθενείς επωφελούνται από μία διάγνωση που είναι συγκεκριμένη για την περίπτωσή τους. Η δοκιμασία προσδιορίζει τον τύπο των παθογόνων που υπάρχουν συν την ποσότητα αυτών. Με αυτά τα στοιχεία, ο οδοντίατρος μπορεί να προσδιορίσει την κατάλληλη θεραπεία για κάθε λοίμωξη.
Δεύτερον, η δυνατότητα ενημέρωσης των ασθενών για το νόσημά τους με βάση το βιολογικό προφίλ αποτελεί σημαντική πληροφορία που θα πρέπει να γνωρίζουν. Οι ασθενείς επιθυμούν να είναι υγιείς. Αυτό σημαίνει πως θέλουν να διατηρήσουν τα δόντια τους και να γνωρίζουν αν η υγεία τους διατρέχει κίνδυνο.
Τρίτον, όταν αυτές οι βιολογικές πληροφορίες συνδυάζονται με την ιατρική κατάσταση και το οδοντιατρικό ιστορικό, μπορεί να αναπτυχθεί ένα πιο συγκεκριμένο σχέδιο θεραπείας για κάθε ασθενή.
Τέταρτον, οι ασθενείς τείνουν να γίνονται πιο υπεύθυνοι για το πρόβλημά τους επειδή μπορούν να δουν και να αντιληφθούν το αποτέλεσμα της αναφοράς.
Το οδοντιατρείο επωφελείται επίσης με πολύ συγκεκριμένους τρόπους:
Περισσότεροι ασθενείς ασχολούνται με την περιοδοντική τους θεραπεία με βάση αυτά τα βιολογικά ευρήματα.
Το τμήμα υγιεινής του οδοντιατρείου ασχολείται περισσότερο με την περιοδοντική θεραπεία.
Οι ασθενείς βλέπουν τη διαφορά και κατανοούν πως το ιατρείο σας είναι μοναδικό.
Το ιατρείο αποκτά φήμη σε μεγαλύτερη περιοχή εκτός από τη συνοικία όπου βρίσκεται.
Επικοινωνία: η εργαστηριακή αναφορά αποτελεί τρόπο επικοινωνίας με τους ασθενείς, με τους συναδέλφους που μπορεί να εμπλέκονται στην θεραπεία και με τους παθολόγους.
Οι παθολόγοι επιθυμούν να γνωρίζουν αν οι ασθενείς εμφανίζουν λοίμωξη όταν τους παραπέμπουν για μία ιατρική επέμβαση. Αυτές οι αναφορές είναι μέσα επικοινωνίας.
Ευθύνες: η αναφορά αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα του αρχείου του ασθενή.
Εκτίμηση κινδύνου: οι ασθενείς με ιατρικά προβλήματα και με προκεχωρημένη νόσο μπορεί να χρειάζονται παραπομπή σε περιοδοντολόγο και παθολόγο. Αυτές οι αναφορές βοηθούν στη λήψη αυτής της απόφασης.
Συμπερασματικά, η Στοματική Ιατρική αλλάζει σύντομα και αποδεχόμαστε όλο και περισσότερο τις διαγνωστικές εξετάσεις. Το μέλλον είναι λαμπρό για όλους μας και υπάρχουν ορισμένοι εξαιρετικοί τρόποι να συμβάλλουν όλοι οι οδοντίατροι στη διάσωση των δοντιών του ασθενή, καθώς και σε νέους τρόπους βελτίωσης της υγείας του.
Σας ευχαριστώ για το ενδιαφέρον σας στη δουλειά μου και που μου επιτρέψατε να σας δώσω μία εικόνα αυτού του νέου συναρπαστικού πεδίου μοριακής διάγνωσης και πώς το σάλιο θα αλλάξει τον τρόπο που ασκείται η Οδοντιατρική σήμερα και στο μέλλον.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Latest Issues
E-paper

DT Greece No. 5, 2019

Open PDF Open E-paper All E-papers

© 2019 - All rights reserved - Dental Tribune International