DT News - Greece - «Οι ασθενείς σήμερα βλέπουν την τεχνητή νοημοσύνη θετικά ως εργαλείο που υποστηρίζει και όχι που αντικαθιστά τον κλινικό ιατρό»

Dental Tribune International

Τρι. 3 Μαρτίου 2026

Το 2025, Dental Tribune International παρουσίασε μια ενδιαφέρουσα μελέτη που εξετάζει τις απόψεις των ασθενών για τον ολοένα αυξανόμενο ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης (AI) στην οδοντιατρική κλινική. Το βασικό συμπέρασμα ήταν ότι οι ασθενείς θεωρούν την AI ως εργαλείο που συμπληρώνει, αλλά δεν αντικαθιστά πλήρως, τις δεξιότητες του πραγματικού οδοντιάτρου. Σε αυτή τη συνέντευξη, μιλήσαμε με έναν από τους συγγραφείς της μελέτης, τον Δρ Ruben Pauwels από το Τμήμα Οδοντιατρικής και Στοματικής Υγείας του Πανεπιστημίου Aarhus στη Δανία, για να εμβαθύνουμε στα κύρια θέματα της έρευνας.

Δρ Pauwels, ποια είναι η άποψή σας για την τρέχουσα κατάσταση της διάγνωσης μέσω AI στην οδοντιατρική; Ποια είναι τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα και πώς βλέπετε το μέλλον;
Η ανάπτυξη έχει προχωρήσει με ιλιγγιώδη ταχύτητα τα τελευταία χρόνια. Η AI έχει εξελιχθεί από ένα περιθωριακό θέμα σε έναν από τους πιο καυτούς τομείς καινοτομίας στην οδοντιατρική. Παρά τη μεγάλη πρόοδο, βρισκόμαστε ακόμη στα πρώιμα στάδια, ιδίως στον τομέα της διάγνωσης. Οι έρευνες δείχνουν μεγάλο δυναμικό, αλλά η αποτελεσματικότητα και η αξιοπιστία των διαθέσιμων εργαλείων χρειάζονται περαιτέρω τεκμηρίωση.

Τα πλεονεκτήματα συνοψίζονται σε εξοικονόμηση χρόνου και πόρων, καθώς και σε βελτίωση των αποτελεσμάτων για τους ασθενείς. Σε πολλές περιπτώσεις, η AI εκτελεί επαναλαμβανόμενες, χρονοβόρες εργασίες που δεν επηρεάζουν άμεσα τον ασθενή αλλά μειώνουν σημαντικά τον φόρτο εργασίας των κλινικών. Όταν βοηθά στη διάγνωση ή στον προγραμματισμό θεραπειών, μπορεί να έχει θετικό αντίκτυπο στην κλινική έκβαση.

Τα εργαλεία AI δεν έχουν σαφή μειονεκτήματα, αλλά παρουσιάζουν περιορισμούς: πολλά έχουν εκπαιδευτεί σε μικρά, ομοιογενή σύνολα δεδομένων, κάτι που μπορεί να περιορίζει τη γενικευσιμότητα. Επιπλέον, αναφέρονται πιθανοί κίνδυνοι όπως η υπερθεραπεία και η έλλειψη ανθρώπινης επίβλεψης, αν και προς το παρόν παραμένουν υποθετικοί.

Προβλέπω ότι η AI θα γίνει αναπόσπαστο εργαλείο του οδοντιάτρου τα επόμενα χρόνια και θα ενσωματωθεί φυσικά στην καθημερινή πρακτική — όπως συνέβη και με προηγούμενες τεχνολογικές καινοτομίες.

Ο Δρ Ruben Pauwels, από το Τμήμα Οδοντιατρικής και Στοματικής Υγείας του Πανεπιστημίου Aarhus στη Δανία, είναι συνσυγγραφέας της μελέτης που εξετάζει τις απόψεις των ασθενών για την τεχνητή νοημοσύνη στην οδοντιατρική. (Εικόνα: Ruben Pauwels)

Γιατί αποφασίσατε να επικεντρωθείτε στις απόψεις των ασθενών;
Υπήρχε ένα κενό στην έρευνα: η πλειονότητα των μελετών επικεντρωνόταν στην επίδραση της AI στους επαγγελματίες υγείας, ενώ οι ασθενείς, που θα διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στην αποδοχή της AI, είχαν μείνει σε μεγάλο βαθμό εκτός συζήτησης.

Τι περιλάμβανε η έρευνα και υπήρξαν γεωγραφικές διαφορές; Η έρευνά σας συγκέντρωσε 2.581 απαντήσεις. Πρώτον, τι είδους ερωτήσεις κάνατε στους ασθενείς και παρατηρήσατε τυχόν περιφερειακές διακυμάνσεις στις απαντήσεις;
Συλλέξαμε δεδομένα σχετικά με τα γενικά χαρακτηριστικά των ασθενών, συμπεριλαμβανομένων δημογραφικών πληροφοριών, επιπέδου εκπαίδευσης και εξοικείωσης με την Τεχνητή Νοημοσύνη σε γενική έννοια. Στη συνέχεια, ζητήθηκε από τους συμμετέχοντες να δηλώσουν το επίπεδο συμφωνίας τους με 16 δηλώσεις σχετικά με τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης στην οδοντιατρική. Οι δηλώσεις αυτές κατηγοριοποιήθηκαν χαλαρά σε στάσεις και πεποιθήσεις και κάλυπταν διάφορες πτυχές της κλινικής εφαρμογής της Τεχνητής Νοημοσύνης, όπως η ανθρώπινη εποπτεία, το απόρρητο δεδομένων και η αποτελεσματικότητα.

Οι ασθενείς γενικά συμφώνησαν ότι η AI υποστηρίζει τον οδοντίατρο και δεν τον αντικαθιστά. Αυτή η άποψη ευθυγραμμίζεται με το πώς η AI αναμένεται να ενσωματωθεί στην κλινική πρακτική, με την επίβλεψη και την τελική ευθύνη να παραμένουν στον άνθρωπο.

Μπορούν να ενημερώνονται οι ασθενείς τακτικά για την AI σε ένα τόσο γρήγορα εξελισσόμενο περιβάλλον;
Ναι, είναι δυνατό. Οι αλλαγές είναι κυρίως «υπό το καπό»· για τον ασθενή, η εμπειρία θα αλλάζει σταδιακά. Οι οδοντίατροι πρέπει να ενημερώνουν ότι η AI είναι απλώς ένα νέο εργαλείο, όπως και τα προηγούμενα τεχνολογικά επιτεύγματα. Ωστόσο, για να επικοινωνήσουν αποτελεσματικά τον ρόλο της AI, οι ίδιοι οι επαγγελματίες χρειάζονται πρώτα εκπαίδευση — ένα έργο που απαιτεί προσεκτική προσοχή και επένδυση.